دوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت

دوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت

نگرش متعالی به جایگاه انسان حقیقی و حقیقت انسانی در هندسهٔ نهان و عیان جهان ­­

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانشیار، گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران.
چکیده
ارائهٔ تصویری جامع و نظام‌مند ناظر به ابعاد انسان و مستند به درون‌مایه‌های منابع غنی اسلام، جز با نگرش میان‌رشته‌ای در علوم اسلامی به پهنه مراتب وجودی انسان، ممکن نیست. این نگرش شایان و منحصربه‌فرد نمایان می‌کند که در مسیر نظریه‌پردازی و جهان‌بینی متعالی، چگونه عارفان محقق و حکیمان مدقق به بینش یکتاگرایانه به هستی و انسان نائل می‌گردند. در این بینش، تمام هستی یکپارچه است و هر رتبهٔ عالی نسبت به رتبهٔ سافل «حقیقت» و برعکس رتبهٔ سافل نسبت به رتبهٔ عالی «رقیقت» به شمار می‌آید. به این ترتیب، نگاه توحیدی نسبت به مبدأ و معاد بر انسان حاکم می‌شود و مبادی وجود و غایات آن از چندقطبی و بیگانگی با هم، دور گشته و رخنه در هستی از نگرش موحدانه، رخت بر می‌بندد. انسان در این پیکره در ابتدا به‌عنوان «حقیقت محمدیه» جامع کل هستی و واسطه صدور کثرت از واحد است؛ در نهایت نیز در وصول به غایت به‌عنوان انسان کامل جامع تمام هستی می‌گردد. با این نگرش، کرامت انسان تصویر و جایگاه ویژه خود را می‌یابد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Transcendental view to the Place of Real Human and Reality of Human in the Hidden and Expose of the Construction of World

نویسنده English

Mohammadreza Ershadinia
Associate Professor, Department of Philosophy and Islamic Theology, Faculty of Theology and Islamic Studies, Hakim Sabzevari University, Sabzevar, Iran.
چکیده English

Giving a complete and oriented image based on the humanity and Islamic references is possible only by considering the demonstrative-mystical in Islamic science and human bieing level. This point of veiw reflects in theory construction and worldview of monotheism researchers. According to this point view, the world is consistence and any high level rather then low level is reality and convesly, low lelvel to high level is tenuity. Accordingly, monotheism view governs on origine and return and unifies the origine of being and the ends and rejects any defects in being. on the basis of this, human is first considered as Mohammadian reality and alternated the multipisity from unity, next, at the end considered as a complete being. By this pont of view the place of human is special.

کلیدواژه‌ها English

Muhammadian reality
Reality and Tenuity of human
Homo maximus
Microcosm
perfect man
سیاهه منابع
الف-منابع فارسی:
خمینی، روح‌الله. مصباح الهدایة الی الخلافة و الولایة. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار، 1371ش.
آشتیانی، سید جلال‌الدین. شرح بر زادالمسافر. تهران: امیرکبیر، 1379ش.
آشتیانی، سید جلال‌الدین. شرح‌حال و آرای فلسفی ملاصدرا. قم: انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، 1380 ش.
آشتیانی، سید جلال‌الدین. شرح رسائل قیصری. تهران: مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، الف: 1381ش.
آشتیانی، سید جلال‌الدین. مقدمه بر اصول‌المعارف (فیض کاشانی). قم: دفتر تبلیغات اسلامی، 1362ش.
آشتیانی، سید جلال‌الدین. مقدمه بر تمهیدالقواعد (صائن‌الدین ابن ترکه). قم: بوستان کتاب، ب: 1381ش.
آشتیانی، سید جلال‌الدین. مقدمه بر رساله نوریه در عالم مثال(بهایی لاهیجی). چاپ دوم. تهران: سازمان تبلیغات اسلامی، 1372ش.
 آشتیانی، سید جلال‌الدین. شرح مقدمهٔ قیصری بر فصوص‌الحکم. قم: مرکز انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، 1370ش.
 آشتیانی، سید جلال‌الدین. مقدمه بر مصباح‌الهدایة الی الخلافة و الولایة. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار، 1371ش.
 ابن‌عربی، محیی‌الدین. نقش‌الفصوص. تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، 1370ش.
 ابن‌عربی، محیی‌الدین. فصوص‌الحکم. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی، 1375ش.
ارشادی‌نیا، محمدرضا، «جهان‌شناسی یگانه‌انگار»، آینه معرفت، سال11، شماره 1 (1390): 2-31.
جامی، عبدالرحمن. اشعة‌اللمعات. تهران: گنجینه، 1352ش.
 جامی، عبدالرحمن. نقد النصوص فی شرح نقش‌الفصوص. تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، 1370ش.
 حسن‌زاده‌آملی، حسن. تعلیقه بر شرح‌المنظومة. جلد 4. قم: نشر ناب، 1422ق.
 حسن‌زاده‌آملی، حسن. ممدّالهمم در شرح فصوص‌الحکم. تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1387ش.
 خوارزمی، حسین. شرح فصوص‌الحکم. جلد 1. قم: بوستان کتاب، 1379ش.
 سبزواری، حاج ملاهادی. شرح‌المنظومة. قم: نشر ناب، 1422ق.
 سبزواری، حاج ملاهادی. تعلیقات الشواهدالربوبیة. قم: بوستان کتاب، 1382ش.
شبستری،  محمود.گلشن راز. تهران: کتابخانه طهوری، 1368.
شیرازی صدرالمتألهین. الاسفار الاربعة. بیروت: دار احیاء التراث‌، 1410ق.
 شیرازی صدرالمتألهین. الشواهدالربوبیة. قم: بوستان کتاب، 1382ش.
 شیرازی صدرالمتألهین. المبدأوالمعاد. قم: دفتر تبلیغات اسلامی، 1380ش.
 شیرازی صدرالمتألهین. العرشیة. تهران: مولی، 1361.
 شیرازی صدرالمتألهین. المشاعر. شرح لاهیجانی. تهران: امیرکبیر، 1376ش.
 شیرازی صدرالمتألهین. مفاتیح‌الغیب. تهران: مؤسسه تحقیقات فرهنگی، 1363 ش.
 طباطبایی، محمدحسین. المیزان فی تفسیر القرآن. جلد17. قم: جامعه مدرسین، 1370ش.
طباطبایی، محمدحسین. نهایةالحکمة. قم: نشر اسلامی، 1372ش.
 علی ابن‌احمد. مشرع الخصوص الی معانی النصوص. قم: انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، 1379ش.
 فرغانی، سعیدالدین سعید. مشارق‌الدراری. قم: انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، 1379ش.
 فناری، محمد. مصباح‌الانس. تهران: مولی، 1374.
 قونوی، صدرالدین محمد. مفتاح‌الغیب. تهران: مولی، 1374.
 قیصری، داود. التوحید والنبوة و الولایة. تهران: مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، 1381ش.
 قیصری، داود. شرح فصوص‌الحکم. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی، 1375.
 قیصری، داود. مطلع خصوص‌الکلم فی معانی فصوص‌الحکم. قم: انوارالهدی، 1416ق.
 کلینی، محمد. الاصول من‌الکافی. جلد 1. بیروت: دار احیاء التراث، 1410ق.
مجلسی، محمدباقر. بحارالانوار. جلد 25، 60. بیروت: دار احیاء التراث‌. 1403ق.
 نسفی، عزیز. زبدة‌الحقایق. تهران: گنجینه، ب: 1352.
 نسفی، عزیز. مقصد اقصی. تهران: گنجینه، الف: 1352.
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.
دوره 11، شماره 1 - شماره پیاپی 21
بهار و تابستان 1403 - پیاپی 21
خرداد 1403