دانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420Scientific Realism and the Underdetermination Argumentواقعگرایی علمی و تعین ناقص نظریهها74624398910.22096/ek.2021.530038.1356FAمیر سعیدموسوی کریمیدانشیار دپارتمان فلسفه، دانشگاه مفید، قم، ایرانJournal Article20210509One of the most influential arguments against the scientific realist’s position is the Underdetermination Argument (UD) which holds that every theory has indefinitely many empirically equivalent, but logically incompatible, rivals, and hence there is no rational epistemic basis for believing any theory to be true. In this paper, after explaining some general points about and presumptions of UD, the most important arguments for and against UD will be discussed. Then, it is argued that a modified version of scientific realism, called “entity realism” (ER) can be immune from UD, since it is only committed to the existence of some unobservables, but is agnostic about their theoretical descriptions (whatnesses). ER, however, would be an incoherent thesis if the existence/whatness distinction, and the Existentialist’s idea, according to which existence is fundamentally real, is rejected. The conclusion of this paper is that ER, supplemented with Existentialism, although is not an ideal stance, is the best secured position for scientific realists that worth fighting for.یکی از براهین ضدواقعگرایان علیه واقعگرایی علمی، برهان تعین ناقص است. بر مبنای این برهان، میتوان تعداد نامتناهی توصیف تئوریک ناسازگار با یکدیگر دربارۀ عالم داشت در حالی که همگی در نتایج تجربی با یکدیگر همارز باشند. نتیجه این که نمیتوان به هیچ توصیف علمیِ واحد، مرجح و صادق دربارۀ جهان باور داشت. برای نقد این دیدگاه، در این مقاله، ابتدا، واقعگراییهای معناشناسانه، معرفتشناسانه، و هستیشناسانه، تعریف، و پس از آن، پیشفرضها و نکات کلی دربارۀ تز تعین ناقص، و صورتبندیهای مختلف از براهین له و علیه آن ارائه میشود. آنگاه، با توضیح روابط محتمل بین این تز و انواع واقعگرایی علمی، نشان داده میشود که حتی در صورت درستی تز تعین ناقص، نوعی واقعگرایی علمی موسوم به "اصالت موجود" میتواند باقی بماند. بر مبنای اصالت موجود، میتوان به وجود هویاتی تئوریک در عالَم باور داشت، بدون آن که باور کنیم توصیف نظریههای علمی از آن هویات، صادقاند. در پایان نیز به اختصار توضیح میدهیم هرچند اصالت موجود میتواند سنگری برای واقعگرایان در برابر حملات ضدواقعگرایان باشد، اما دیدگاهی سازگار نخواهد بود مگر آن که نوعی تفکیک هستیشناسانه و معرفتشناسانه بین وجود هویات و باور به اصالت آنها، از یک طرف، و ویژگیها یا ماهیت آنها، از طرف دیگر، برقرار سازد.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_243989_0deaafad920dbbce9e8afc4e8f9cb729.pdfدانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420The Way to Define God in Ibn Sina's Viewpointچگونگی تعریف خداوند از دیدگاه ابن سینا476224417710.22096/ek.2021.122414.1207FAسید محمدانتظامدانشیار دپارتمان فلسفه، دانشگاه مفید، قم، ایران.Journal Article20200301As God is free from substantive essence, God's definition through this approach is impossible. The question we respond in this article is that is it likely to define God not in essence but in other aspect? Ibn Sina's respond to this question is that since God and simple creatures' definition is not possible in essence, there is another definition which is as equal as the definition on the basis of essence in terms of epistemic value and authenticity. He calls this definition as the one by the help of the objects and its incarnation is God's definition through His objects. In the first step, Ibn Sina defined God as " essential entity essence", then expanded and deepened this definition by analyzing indispensableness of the essence and by discovering the direct and indirect objects. In this article, after stating the quiddity of the object and the way of defining based on them, we clarified how to use them for God according to Ibn Sina's viewpoint.از آنجا که خداوند فاقد ذاتیات ماهوی است تعریف او به ذاتیات ماهوی ممکن نیست. پرسشی که در این مقاله به آن پاسخ دادهایم این است که آیا میتوان خداوند را به جز ذاتیات، به گونه ای دیگر تعریف کرد؟ پاسخ ابن سینا به این پرسش این است که برای خداوند و موجودات بسیط که تعریفشان به ذاتیات ممکن نیست، تعریف دیگری وجود دارد که از جهت ارزش و اعتبار معرفتی کمتر از تعریف به ذاتیات نیست. او این نوع تعریف را تعریف به لوازم و نمونۀ بارز آن را تعریف خداوند به لوازمش دانسته و با زرف اندیشی-های تحسین بر انگیزی در مورد آن سخن گفته است. ابن سینا در گام نخست خداوند را به «واجب الوجود بالذات» تعریف کرده و در گامهای بعدی با تحلیل وجوب وجود از لوازم بیواسطه و باواسطه آن این تعریف را توسعه داده و تعمیق بخشیده است. در این مقاله پس از بیان چیستی لوازم وچگونگی تعریف به آنها، چگونگی کابرد آن را در مورد خداوند از دیدگاه ابن سینا توضیح دادهایم.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_244177_9426677d076e2c1051f21e99a18e479f.pdfدانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420The Legitimacy of the Belief in God in Carnapian Philosophical Frameworkامکان باور به خدا در چهارچوب فلسفۀ کارنپ638324398810.22096/ek.2021.529755.1353FAسید مسعودموسوی کریمیاستادیار دپارتمان فلسفه، دانشگاه مفید، قم، ایرانسید حسینپرده چیدانشجوی دوره دکترا فلسفه عصر جدید، دانشگاه مفید، قم، ایران.Journal Article20210505Carnap, the most prominent logical positivist, has a famous sentence that metaphysics is nonsense. At the first glance, it seems that any religious belief, especially the belief in God, is illegitimate according to Carnap’s philosophical principles. Since Carnap holds the same view regarding the meaningfulness of ethical beliefs and at the same time regards ethical behaviour valuable, it looks in similar way that at its best, in Carnapian framework, it might be reasonable to value following religions and to reject religious belief simultaneously. However, contrary to such superficial judgment, though the belief in philosophers’ God has no place in Carnap’s philosophical framework, the belief in religions’ God is totally consistent with his philosophical principles. For Carnap, experience is the only source of knowledge and all empirical judgements are merely probable. However, it is reasonable to believe and be certain about the truth of empirical sentences. Here, we show that one can establish one’s belief in religious factual claims, including claims about God, in the same way that Carnap establishes his belief in the claims of natural sciences.کارنپ به عنوان شاخصترین نماینده پوزیتیویستهای منطقی جمله مشهوری دارد مبنی بر اینکه مابعدالطبیعه بیمعنا است. در نگاه اوّل به نظر میرسد که هرگونه باور مذهبی، به خصوص باور به خدا، با چهارچوب فلسفۀ کارنپ ناسازگار است. از آنجا که کارنپ اخلاق را نیز مانند مابعدالطبیعه بیمعنا میداند ولی رفتارهای اخلاقی را با ارزش میشمارد، شاید به نظر برسد که در چهارچوب کارنپی حداکثر بتوان رفتارهای مذهبی را نیز، در عین بیمعنا بودن ادّعاهای مذهبی، با ارزش تلقّی کرد. برخلاف داوری عجولانۀ بالا، گرچه باور به خدای فلاسفه در چهارچوب فلسفۀ کارنپ جایگاهی ندارد، اما باور به خدای ادیان با مبانی فلسفی کارنپ کاملاً سازگار است. در نظر کارنپ تنها تجربه است که منشأ شناخت قرار میگیرد و تمام احکام تجربی صرفاً احتمالی هستند. در عین حال، باور به درستی احکام تجربی کاملاً معقول است، گرچه این احکام ضرورتاً صادق نیستند. در این مقاله نشان داده میشود که به همان نحوی که احکام علوم تجربی در نزد کارنپ مقبول واقع شده و تثبیت میشوند، میتوان گزارههای دینی از جمله ادّعاهای ادیان دربارۀ خدا را در چهارچوب کارنپی به طور معقول تثبیت نمود.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_243988_da0e1269eae569e9e659d93d656da405.pdfدانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420The Constitution View of Human Personsدیدگاه تقوم درباره شخص انسان8510624495010.22096/ek.2021.523667.1314FAمهدیذاکریدانشیار دانشکده الهیات، دانشگاه تهران، تهران، ایران.0000-0003-1243-7130Journal Article20210123Based on Constitution view, Baker claims that human persons neither have an immaterial soul which can exist independently of body (immaterialism), and nor are animals (animalism). Human persons are a part of natural world, albeit a distinguished one. What makes something a person is the first-person perspective. Initially, human infants have consciousness and develop self-consciousness during their growth, and can perceive themselves from the first-person perspective. At the outset, they possess no concept and learning to use a language gradually, acquire concepts, including self-concept, and survive while they have first-person perspective. Persons are not identical to their bodies; a person and his body have different persistence conditions, so personal identity is independent from physical identity. It may change a person's body gradually while first-person perspective and person are remained. Present paper first explains Baker’s constitution view of human persons and then answers criticisms of its account of personal identity. Among the criticisms of this view is that the first-person perspective does not persist over time and is divisible and duplicable; thus, it cannot be a criterion for personal identity. Additionally, some thought experiments indicate that the first-person perspective cannot be a proper criterion for personal identity.بیکر بر أساس دیدگاه تقوم، ادعا می کند که اشخاص انسان اساسا نه نفس مجردی دارند (مجردانگاری) و نه صرفا حیوان اند (حیوان انگاری). اشخاص انسان بخشی از جهان طبیعیاند، اما بخشی متمایز. آنچه موجب می شود چیزی شخص باشد منظر اول شخص است. نوزاد انسان در ابتدا دارای آگاهی است و در مسیر رشد، خودآگاهی می یابد و می تواند خودش را از منظر اول شخص درک کند و مادام که منظر اول شخص دارد باقی می ماند. شخص با بدنش این همانی ندارد؛ شرایط بقای شخص و بدن با یکدیگر تفاوت دارند پس این همانی شخصی مستقل از این همانی بدنی است. ممکن است بدن شخص به تدریج تغییر کند اما منظر اول شخص و شخص باقی بماند. این مقاله نخست نظریه تقوم بیکر درباره شخص را تبیین می کند و سپس به برخی از اشکالاتی که از ناحیه این همانی شخصی به این نظریه وارد شده است پاسخ می دهد. از جمله اشکالاتی به این نظریه وارد شده این است که منظر اول شخص در طول زمان باقی نیست و قابل تقسیم و تکثیر است؛ پس نمی تواند ملاک این همانی شخصی باشد. افزون بر این، برخی از آزمایش های فکری نشان می دهند که منظر اول شخص نمی تواند ملاک مناسبی برای این همانی شخصی باشد.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_244950_3ac1b4d00e292a1a670a4df0e460892a.pdfدانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420An Interpretation of Originality of Quiddity and Existenceتقریری از اصالت ماهیت و وجود10712824398310.22096/ek.2021.131889.1243FAامیردیوانیدانشیار، دپارتمان فلسفه، دانشگاه مفید، قم، ایران.Journal Article20200730Metaphysics or first philosophy, as the general knowledge or as the foundation of all knowledge, discusses the quiddity and existence and their issues. The main job of all knowledge is question and answer of special quiddities and special existences. The issues of any systematic philosophy reach to existence and quiddity. Hence Islamic philosophy in its recent period has raised the question of which of these two is original (asil) and which is credible (eatebari). Two theories of the originality of quiddity and the originality of existence were raised to this question. Each of these two theories that is accepted in a philosophy has a different face to a philosophy that accepted rival theory. No difference has been as effective as this difference in the separation of philosophies. The fame of theory of originality of existence in the recent period and denying the originality of quiddity while establishing it has made it not an independent interpretation of originality of quiddity in famous and popular books. In this article, we try to interpret the theory of originality of quiddity and the compatibility between the two theories and the same time preferring over the theory of originality of existence from the language of Fayyaz Lahiji.مابعدالطبیعه یا فلسفهی اولی، به مثابهی دانش کلی و به مثابهی بنیاد دانشها، عهدهدار بحث از چیستی و هستی (= ماهیت و وجود) و احکام آنهاست. پرسش از چیستیها و هستیهای خاص و پاسخ به آنها پرسش و پاسخ اصلی همهی دانشهاست. مسائل هر فلسفهی نظاممند در بن و پایه به این دو میرسد. از اینرو فلسفهی اسلامی در دورهی اخیر خود این پرسش را به میان آورد که کدام یک از این دو اصیل است و دیگری اعتباری. دو نظریهی اصالت ماهیت و اصالت وجود در پاسخ به این پرسش مطرح شد. هر کدام از این دو نظریه که در فلسفهای پذیرفته شود چهرهی آن را متفاوت از فلسفهای میکند که نظریهی رقیب را برگزیده است، به طوری که هیچ اختلافی به اندازهی این اختلاف در تفاوت فلسفهها موثر نبوده است. شهرت نظریهی اصالت وجود در دورهی اخیر و ردّ اصالت ماهیت در ضمن تثبیت آن موجب شده است که تقریر مستقلی از اصالت ماهیت در کتابهای مشهور یا متداول این دوره به انجام نرسد. در این نوشتار میکوشیم نظریهی اصالت ماهیت و جمع نهایی میان این دو نظریه در عین ترجیح اصالت ماهیت را از زبان محقق لاهیجی تقریر کنیم.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_243983_1f2d66bfc5d472a99790aa5e7f244c45.pdfدانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420The Stream-Knowing of “Ibn Kamuna's Doubt” and How it is Attributed to Sheikh Ishraqجریان شناسی «شبهۀ ابن کمّونه» و چگونگی انتساب آن به شیخ اشراق12914424413410.22096/ek.2021.530845.1366FAمحمد (جلال الدین)ملکیاستادیار دانشکده فلسفه، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایرانJournal Article20210522In the works of the scholars and Mutakallemun, a doubt has been attributed to Ibn Kamunah in which he “did not consider the reason for rejecting the two gods to be sufficient,” and in a number of works of scholars and theologians, this doubt has been mentioned. The doubt of Ibn Kamunah refers to the well-known argument from composition. He has assumed the existence of two necessary beings in such a way that they do not require their combination, in which case the argument of combination becomes ineffective. Hence, a number of scholars and Mutakallemun have tried to answer this doubt and solve this dilemma by mentioning the doubt. In their response, some of them have stated that the root of this doubt is in the works of Sheikh Ishraq. This article intends to answer this doubt by examining the historical way of attributing it to Suhrawardi and pay attention to the fact that the phrase in Suhrawardi's book, Al-Mashre'a va Al-Mutarahat is different from Ibn Kamuna's phrase and it cannot be said that the root of this doubt is in Suhrawardi's works.در آثار حکما و متکلّمان شبههای را به ابن کّمونه نسبت دادهاند که وی در آن شبهه «دلیل ردّ دو خدایی را کافی به مقصود ندانسته است»، و در شماری از آثار حکما و متکلّمان این شبهه آمده است. شبهه این کمّونه ناظر به برهان مشهور ترکیب است. او وجود دو واجب الوجود را به گونهای پنداشته و فرض کرده است که مستلزم ترکیب آنها نباشد، در این صورت برهان ترکیب بی اثر میشود. از اینرو، شماری از حکما و متکلّمان با ذکر شبهه درصدد بر آمدهاند تا پاسخ این شبهه را بدهند و این معضل را حل کنند. در پاسخ برخی از آنان این مسئله عنوان شده است که ریشۀ این شبهه در آثار شیخ اشراق است. این مقاله بر آن است با بررسی تاریخی این شبهه چگونگی انتساب آن را به سهروردی پاسخ گوید و به این نکته توجه دهد که عبارتی که در کتاب المشارع و المطارحات سهروردی آمده با عبارت ابن کمّونه تفاوت دارد و نمیتوان گفت ریشه این شبهه در آثار سهروردی است.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_244134_25960c057fac81b30dd79e11aecf97ca.pdfدانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420Defending the Rationality of Religiosity Based on meaning of lifeدفاع از عقلانیت دینداری با تکیه بر زندگی معنادار14516424398610.22096/ek.2021.138565.1276FAمحمد رضابیاتاستادیار فلسفه دین، دانشکده الاهیات و معارف اسلامی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.0009-0003-6873-4078Journal Article20201023Presenting definitions for (1) theoretical and practical as well as (2) instrumental and non-instrumental rationality, this paper provides a mechanism for defending the practical rationality of commitment to religious teachings or religiosity. First, relaying on the Abraham Maslow's theory of hierarchy of needs and the theory of Thaddeus Metz and Susan Wolf on the meaning of life, the rationality of “meaningfulness of life” as a fundamental goal in human life has been advocated. Thus, based on the descriptive viewpoint of Ninian Smart, the contemporary phenomenologist of religion, about the various dimensions of religion, the paper provides a mechanism for defending the practical instrumental rationality of religiosity. It is shown that if religions, regarding their various dimensions, be able to provide a certain level of human needs in Maslow's theory, and give meaning to life of believers according to Metz and Wolf, then defending the instrumental rationality of religiosity would be able. The need to the theoretical rationality of religious teachings to defend the instrumental rationality of religiousness; the comprehensiveness of the concept of "meaning of life" as the goal of religiosity in explaining the practical rationality of religiousness, compared to other purposes of religiousness; the ability of religions to give meaning to human life, or at least to the lives of believers, as one of the criteria ;در این مقاله با ارائه تعریفی از عقلانیت 1)نظری و عملی و 2)عقلانیت ابزاری و غیرابزاری سازوکاری برای دفاع از عقلانیت عملی التزام به آموزه های دینی یا دینداری ارائه شده است. ابتدا با تکیه بر نظریه آبراهام مزلو درباره هرم نیازهای انسان و نظریههای تدئوس متز و سوزان ولف درباره معنای زندگی از عقلانیت "معناداری زندگی" به مثابه هدف اساسی در زندگی انسانها دفاع شده است سپس به مدد نظریه توصیفی نینیان اسمارت پدیدارشناس دین معاصر درباره ابعاد دین سازوکاری برای دفاع از عقلانیت عملی ابزاری دینداری ارائه کرده و نشان دادهایم که اگر ادیان بتوانند به مدد ابعاد گوناگون خویش سطح خاصی از نیازهای انسان در نظریه مزلو را تامین کرده و در نهایت، طبق نظریه متز و ولف، به زندگی مومنان معنا -بخشند، میتوان از عقلانیت ابزاری دینداری دفاع کرد. نیاز دفاع از عقلانیت ابزاری دینداری به عقلانیت نظری آموزه های دینی، فراگیری مفهوم "معناداری زندگی" به مثابه هدف دینداری در تبیین عقلانیت عملی دینداری در مقایسه با دیگر اهداف دینداری ، توان معنابخشی ادیان به زندگی انسانها یا دست کم، به زندگی مومنان به خویش به مثابه یکی از ملاکهای عقلانیت دینداری و تفکیک میان سازوکار عقلانیت دینداری و تحقق این سازوکار در مقام عمل از زمره نکاتی است که در ارزیابی بدانها اشاره شده است.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_243986_234c4464e277c22bf579917743b56044.pdfدانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420Strong Reading of the Religious Theory of Natural Law: Epistemological Challenges and Their Solutionsخوانش حداکثری از نظریة دینیِ قانون طبیعی: چالشهای معرفتشناختی و راهحلهای آنها16518624398510.22096/ek.2021.138284.1271FAایوبافضلیکارشناس ارشد فلسفه دین، دانشگاه قم، قم، ایران.ابوالقاسمفنائیاستادیار دپارتمان فلسفه، دانشگاه مفید، قم، ایران.Journal Article20201018Strog reading of the religious theory of natural law is a view that makes it possible to explain and discover the moral advice of religion without referring to the scriptures. This reading is based on the following two principles: (1) the application of natural law as an explanatory framework for the moral advice of religion; And (2) emphasis on the ability of natural reason to fully understand natural law. One of the most controversial aspects of this theory is its epistemological background and the role of natural reason in understanding natural law. The claim that all of God's moral advice can be understood in the light of natural reason faces challenges that we will examine in this article. The four essential components of this reading to solve epistemological challenges are: (1) the theological validity of natural law; (2) religious significance independent of the sacred text; (3) comprehensiveness and inclusion in the field of normative ethics and practical ethics; And (4) the precedence of its rank and position over the sacred text. In this article, we discuss the epistemological challenges that the strong reading of natural law faces and along with the explanation of the four mentioned components, try to show a framework within which natural wisdom can know all the moral advice of God.خوانش حداکثری از نظریة دینی قانون طبیعی، دیدگاهی است که تبیین و کشف توصیههای اخلاقی دین را بدون رجوع به متون مقدس ممکن میداند. این خوانش بر دو اصل زیر استوار است: (1) کاربست قانون طبیعی به عنوان چارچوبی تبیینی برای توصیههای اخلاقی دین؛ و (2) تاکید بر توانایی خرد طبیعی در شناخت کامل قانون طبیعی. یکی از بحثانگیزترین ابعاد این نظریه بُعد معرفت شناختی آن و نقش خرد طبیعی در شناخت قانون طبیعی است. این مدعا که در پرتو خرد طبیعی میتوان همة توصیههای اخلاقی خداوند را شناخت، با چالشهایی مواجه است که در این مقاله آنها را بررسی میکنیم. چهار مولفة بایستة این خوانش برای حل چالشهای معرفتشناختی عبارتست از: (1) اعتبار الاهیاتی قانون طبیعی؛ (2) دلالت دینی مستقل از متن مقدس؛ (3) فراگیری در ساحت اخلاق هنجاری و اخلاق عملی؛ و (4) تقدم رتبی بر متن مقدس. در این نوشتار به طرح چالشهای معرفتشناختیای میپردازیم که خوانش حداکثری از قانون طبیعی با آن روبروست و میکوشیم با تبیین چهار مولفة مذکور، چارچوبی را نشان دهیم که در داخل آن خرد طبیعی میتواند به شناخت همة توصیههای اخلاقی خداوند دست یابد.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_243985_9a6bbf5dc132f3b2baafeeebef9f941e.pdfدانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420Moral Consequences and Consequences of the Idea of the Absence of the Disabled in Mulla Sadra's Philosophy on Human Lifeنتایج و پیامدهای اخلاقی اندیشة وجود عین الربطی معلول در فلسفه ملاصدرا بر زندگی انسان18720224398210.22096/ek.2021.127009.1219FAمنوچهرشامی نژاددانشجوی دکتری فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.حسیناترکدانشیار فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.Journal ArticleFrom Mulla Sadra's point of view, the existence of a disabled person is the same as that of a relative and has no independence and is one of the levels of existence of a cause. The effect of radiation from existential expansion is the real cause. In Sadra's intellectual paradigm, all causes are related to the real cause. The extension of existence is limited to the essence of the burden, and other causes come from the channels and mediators of grace. It is not only the existence of the active agent that is documented in him, but all his affairs are also documented in the real agent, and each of them extends the existence and all the existential affairs to the agent, because the agent's agent is the same as belonging to him. By analyzing Mulla Sadra's views and relying on the rule of substantial motion, some of the consequences of this type of attitude are: ultimate happiness and moral perfection, a sense of closer closeness and face-to-face knowledge of God, responsibility and moral duties as much as existential dignity, expansion of dignity. Inherent in all creatures, attaining existential freedom. This descriptive-analytical article seeks to examine the moral consequences of the objective view of the existence of a disability based on the views of Mulla Sadra.این مقاله در زمینه فلسفه ملاصدرا به بررسی این پرسش می پردازد که نظریه وجود عین الربطی معلول چه پیامدهایی در بعد اخلاقی و اجتماعی دارد؟ از دیدگاه ملاصدرا وجود معلول عین الربط بوده و استقلالی ندارد و از مراتب وجود علت انتزاع می-شود. معلول پرتوی از انبساط وجودی وجود علت حقیقی است و علت در مرتبه علیت واجد تمام مراتب معلولات است. در پارادایم فکری صدرایی تمامى علّتها و فاعلها عین ربط به واجب تعالى بوده و هیچ نحوه استقلالى ندارند. افاضه وجود، منحصر در ذات بارى است و دیگر علّتها از مجارى و واسطههاى فیض اویند. این گونه نیست که تنها وجود فاعل مباشر مستند به او باشد، بلکه تمامى شؤون او نیز مستند به فاعل حقیقى است و هر آن، وجود و تمامى شؤون وجودى را به فاعل افاضه مىکند؛ زیرا فاعل مباشر عین تعلّق و وابستگى به اوست. با تحلیل نظرات ملاصدرا و با تکیه بر قاعده حرکت جوهری، برخی از پیامدهای احصا شده از این نوع نگرش عبارتند از: سعادت غایی و کمال اخلاقی، احساس تقرب بیشتر و علم حضوری به خداوند، مسئولیت و تکالیف اخلاقی به اندازه مرتبة وجودی، انبساط کرامت ذاتی در همه مخلوقات، وصول به حریت وجودی. این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی در صدد بررسی نتایج و پیامدهای اخلاقی نگرش عین الربطی وجود معلول با تکیه بر آراء ملاصدرا است.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_243982_5a5688d92b1e9f6e801183db0737f1a1.pdfدانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420Superior Sex from Mulla Sadra's Perspectiveجنس برتر از منظر ملاصدرا20322424398410.22096/ek.2021.132033.1246FAمهدیشجریاندکتری فلسفه اسلامی، دانشگاه باقرالعلوم ، قم، ایران.Journal Article20200815 English Which man and woman are superior to humans? This question has different answers on feminist ideas and each feminist has responded in some way. Some feminists seek the criterion of male or female superiority in their sexual and natural differentiation and others see this criterion in their gender, social and behavioral differentiation. This research uses a descriptive-analytical method to answer this question by the principles of Transcendent Philosophy and researches about it. Based on these principles, both feminist tendencies are unacceptable. The superior human is a human being who is far greater in being and this greatness is created by the realization of the stages of practical and theoretical reason. A more perfect human being is a human being who has more intellect. Sexual differentiation between men and women does not in itself create or hinder this stages and gender differentiation can only lead to human excellence if it is endorsed by theoretical and practical reason. In his various books, Mulla Sadra also has many words about the female character but this study does not believe any of them contradict this result and none of these words definitively defines a woman as being a second sex and in her opinion, a woman is not the second sex.آیا زن انسان برتر است یا مرد؟ این پرسش در آراء فمینیستی پاسخهای مختلفی دارد. برخی از فمینیستها ملاک برتری زن یا مرد را در تمایزات جنسی و طبیعی آنها جستجو کرده و نفس بهرهگیری از اندام تولید مثل خاص یا قوای جسمانی و ... را دلیل برتری یک جسم بر دیگری محسوب میکنند و برخی دیگر این ملاک را در تمایزات جنسیتی، اجتماعی و برساختی آنها کاویده و حضور در سپهر اجتماعی و به کارگیری ابزار تولید فرهنگ و ... را عامل برتری میشمارند. این تحقیق با روش توصیفی ـ تحلیلی، پاسخ این پرسش را از مبانی حکمت صدرایی استنباط میکند. بر اساس این مبانی هر دو گرایش فمینیستی غیرقابلقبول است. انسان برتر انسانی است که در کمالات وجودی سعه بیشتری دارد و این سعه، با فعلیت مراتب عقل عملی و نظری محقق میشود. تمایز جنسی میان زن و مرد، بهخودیخود موجب فعلیت این مراتب یا مانع از تحقق آنها نمیشود چنانچه تمایزات جنسیتی نیز تنها اگر مورد تائید عقل نظری و عملی باشند موجب برتری فرد انسان میگردد. ملاصدرا در کتب مختلف خود اظهارات فراوانی در خصوص شخصیت زن نیز دارد که به باور این تحقیق هیچیک منافات با نتیجه مذکور نداشته و صراحتی در فرودست محسوب کردن زن ازآنجهت که زن است ندارند.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_243984_ac676876d399a805120ea8017b709bbe.pdfدانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420Studying affirmatory and nugatory answers to the incompatibility of Divine foreknowledge and human free willبررسی شماری از پاسخهای ایجابی و سلبی به ناسازگاری علم پیشین خداوند و فعل اختیاری انسان22524824413510.22096/ek.2021.528430.1348FAحجتمنگنه چیدکتری فلسفه و کلام اسلامی، دانشگاه مفید، قم، ایران.0009-0006-5188-7440Journal Article20210417Following the issue of Monotheism of Actions, there is an important question that is whether Divine foreknowledge and human free will are compatible or not? Ash’arites who believed in the incompatibility of foreknowledge and human free will, could not find a meaning for man’s agency in order not to understand the compulsion. They believed that Divine foreknowledge is absolutely the reason and cause of everything including the man’s actions. Among this the works of Fakhr Razi are more visible, that in this writing, one of his reasons has been studied. Next seven results have been narrated and studied. Some results in western and Islamic traditions are common. Finally considering the other two consequences, a solution was suggested and clarified.<br /><br />ذیل مسئلة توحید افعالی، پرسش مهمی وجود دارد و آن اینکه آیا علم پیشین الهی و فعل اختیاری انسان سازگارند؟ اشاعره که علم پیشین و اختیار انسان را ناسازگار میدیدند، نتوانستند معنایی برای فاعلیت انسان بیابند تا از جبر سر در نیاورد. از نظر آنان، علم پیشین خداوند، به طور مطلق و بدون هیچ قید و شرطی، سبب و علت هر چیزی و از جمله افعال انسان است. در این میان، فعالیتهای فخررازی بیشتر به چشم میآید که در این نوشتار یکی از دلایل وی مورد بررسی قرار گرفته است. در ادامه، هفت پاسخ نقل و بررسی شده است. برخی پاسخها در سنت غربی، برخی در سنت اسلامی و برخی مشترک است. در نهایت، راه حلی با توجه به دو راه حل دیگر، پیشنهاد و تبیین شد. پیچیدگیهایی که برای فهم علم مطلق خداوند (به ویژه پیش از آفرینش موجودات) وجود دارد، موجب شده که پروندة این مسئله از منظر فلسفی همچنان گشوده بماند.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_244135_a09986b858a23b541be8f58353ee52be.pdfدانشگاه مفیددوفصلنامۀ علمی هستی و شناخت2423-46647120200420An Explanation of Meaning and Content of Propositions according to the Deflationary Theory of Truthتبیین معناداری و محتوای گزاره ها بر اساس نظریههای فروکاهشی صدق24926924398710.22096/ek.2021.525313.1325FAهومنمحمد قربانیاناستادیار گروه فلسفه، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.0000-0001-6601-063XJournal Article20210216According to the deflationary theory of truth, to assert that a proposition is true does not add any properties to that proposition. However, most of the theories of content and meaning take the concept of truth as a fundamental semantic concept and define other semantic concepts, such as meaning, according to it. In this article, we tried to show how it is possible to substitute the verification conditions instead of the concept of truth and justify the objective and social aspect of propositions through the users of a language. Also, we tried to show how semantic properties of the logical operators could be explained according to the deflationary conception of truth. Logical operators act as connectives for complex contents and without a deflationary explanation of their rule in sentences or arguments, our survey would be incomplete. Here we explained this rule according to the syntax of formal logic and accepted the equivalence schema as a universal proposition.تئوریهای فروکاهشی صدق مدعیاند تصدیق یک جمله و آوردن محمول "صادق است" موجب نمیگردد که چیزی به محتوای جمله اضافه شود. اما بسیاری از تئوریهای معناداری و محتوا، مفهوم صدق را پایه تعریف مفاهیم سمانتیکی دیگر قرار میدهند. در این مقاله بیان کردهایم چگونه ممکن است با حذف مفهوم صدق و جایگزینی شرایط تحقیقپذیری یک گزاره معناداری آن را تبیین کنیم. همچنین شرایط تحقیقپذیری را نیز به کمک جامعه زبانی و کاربران موجود در آن جامعه، وجه اجتماعی و ابژکتیو دادهایم و بدین ترتیب توجیه کردهایم که محتوا میتواند بدون مفهوم صدق، عینی و حقیقی باشد. همچنین نشان دادهایم که چگونه میتوان بدون حضور مفهوم صدق، محتوای منطقی جملات و نقش آنها در استدلالها را تبیین کرد. اگر تفسیر ما از اپراتورهای منطقی بر اساس نحو و کاربرد آنها در استدلالها، و نه سمانتیک جدول ارزشی باشد و سپس صورت همارزی جملات را به صورت یک جمله کلی ارائه کنیم، موفق می-شویم کارکرد اپراتورها را در تعیین محتوای جملات مرکب توجیه کنیم.https://philosophy.mofidu.ac.ir/article_243987_c5f59689e2ed233b18a442153f176524.pdf